Etiketaren artxiboak: osasun

EMAKUEAK DESBERDINAK GARA MIOKARDIO-INFARTUAREN AURREAN

Miokardio-infartua emakumeak hiltzeko lehen arrazoia da. Nahiz eta miokardio-infartu gehiago izan gizonen artean emakumeen artean baino, heriotza tasa handiagoa da emakumeen kasuan. Horren arrazoi bat honakoa da, emakumeok denbora gehiago ematen dugula laguntza eskatu arte, ez dakigulako zeintzuk diren emakumeon sintoma espezifikoak.

Bizkaiko Medikuen Elkargoak sustatutako Kanpaina honen helburuak honako hauek dira: emakumeek arrisku kardiobaskularrerako faktoreak zeintzuk diren hobeto jakitea, ohitura kardioosasungarriak hartzen dituzten emakumeen kopurua handitzea eta infartuaren sintoma atipikoak ezagutzera ematea, emakumeengan sarriago gertatzen baitira.

Ondoko mitoak agerian uztea dute helburu:

“Gaixotasun kardiobaskularra gizonen kontua da”

“Emakumeak hormonek babesten dituzte menopausia heldu arte”

Kanpainaren zabalkundea egiteko, sintoma tipikoak eta atipikoak azaltzen dituzten kartelak erabiliko dira. Izan ere, sintoma atipikoak emakumeengan sarriago gertatzen dira eta, askotan, infartua baino, antsietate arazoa dela pentsatzen dute emakumeek. Ondoko bideo honen modukoak ere izango dira eskuragarri: https://youtu.be/xgfoqyRoxCo

GENERO-INDARKERIAREN KONTRAKO ERAKUSKETA IBILTARIA

Karmengo jaietan, genero-indarkeriaren kontrako erakusketa izan zen jai-jarduerak burutu ziren kale nagusietan. Erakusketa gaurtik aurrera Santurtziko osasun-zentroetan izango da, San Juan de Dios ospitaletik hasita, zeinen sarreran egongo den ikusgai.

Gaur goizean Marta Álvarez Gizarte Ekintza eta Berdintasun Arloko zinegotziarekin batera, OSI Ezkerraldea-Enkarterri-Gurutzeta Osakidetzako kideak izan dira prentsaurrekoan, besteak beste, Elena Uria Etxebarria (Asistentziako Programen Koordinazioa) eta José Luis Martín anaia (San Juan de Dios Ospitale-ordenaren ordezkaria).

Genero-indarkeriaren kontrako kanpainak hilabeteko iraupena izango du, zentro bakoitzean aste betez egongo delarik. San Juan de Dios ospitalean hasiko da eta udalerriko zentroetatik pasatuko da, hurrengo egutegian zehazten den modura:

 

Osasun-zentroa Data
San Juan de Dios ospitalea Azaroaren 6tik 10era
Buena Vista Azaroaren 13tik 17ra
Kabiezes Azaroaren 20tik 24ra
Mamariga Azaroaren 27tik abenduaren 1era

Marta Álvarezek adierazi duen modura, kanpaina bost irudiz dago osatuta. Irudiok jazarpen matxista eta horren osteko biktimaren eta ingurukoen erreakzioa erakusten dute, Santurtziko jaietan abian jarri genuen kontzientziazio bidearekin jarraitzeko.

Osasun-zentroek berebiziko garrantzia dute genero-indarkeria prebenitzeko, sentsibilizazioa burutzeko eta kasuak hautemateko; horregatik, “Udalaren eta bereziki Gizarte Ekintza eta Berdintasun Arloaren eta herritarren osasun integralarekin lotutako baliabide eta zerbitzuen arteko lankidetzaren barruan dago kanpaina”. Bereziki, lankidetza soziosanitario horren lehentasunezko helburuetako bat genero-indarkeria prebenitzea da.

Prebentziorako ekintzen arteko eraginkorrenetako bat sexismoa eta indarkeria matxista adierazten duten egoerak identifikatzea eta agerian jartzea da, kanpainaren paneletan ikusten den bezala. “Gizon eta emakumeen arteko berdintasunezko harremanei buruz hausnartzeko helburua dago, bai eta genero-indarkeria egoera baten aurrean jarduteko konpromiso pertsonala agerian jartzekoa ere” gaineratu du Álvarezek.

Kanpainak “indarkeriaren kontrako borrakaren gaur egungo helburuak azpimarratzen ditu, hots, guztiok aldaketarako erronkak hartu behar ditugula, gizon eta emakumeen arteko berdintasun oso eta eraginkorra lortze aldera gizarteko maila guztietan”.

San Juan de Dios Ospitale-ordenaren ordezkaria eta Santurtziko San Juan de Dios ospitaleko Anaia nagusia den José Luis Martín anaiak, berriz, irabazi asmorik gabeko ospitale-talde horren “emakumeenganako indarkeriaren kontrako” konpromisoa berretsi zuen gertaratutakoen aurrean. Adierazi zuenez, “pertsonaren duintasun, lagun hurkoarekiko errespetu eta gizarteko harremanetako erantzukizun balioak geure-geureak dira eta geure egiten ditugu; hortik gure konpromisoa. Santurtzi eta ezkerraldeko arlo soziosanitarioko eragileak eta erakunde publikoen (Udala eta Osakidetza) kolaboratzaile fidelak garen neurrian, esker ona eta inplikazioa agertu nahi dugu hilero emakume askoren heriotza eragiten duen sentsibilizazio eta prebentzio ekimen honetan”.

Halaber, Santurtziko San Juan de Dios ospitaleko plantillaren % 80 baino gehiago emakumeak direla eta Maika Palacios Euskal Herriko osasun pribatuko emakumezko zuzendari-gerente bakarra osasun-zentroan dagoela jakinarazi digu. “Ziur gaude hemendik, gure izaera ospitalarioarekin, asko eman dezakegula indarkeria horren sentsibilizazio, prebentzio eta identifikazioan eta erabateko berdintasunaren alde”, esanez bukatu zuen José Luis Martín anaiak.

EMAKUMEOK BADITUGU KEXATZEKO HAMAIKA ARRAZOI

Gaur, Ezkerraldeko eta Meatzaldeko hainbat emakume taldek “EMAKUMEOK BADITUGU ARRAZOI OSASUNTSUAK KEXATZEKO” kanpaina aurkeztu dugu, Emakumeon osasunaren nazioarteko eguna dela medio, maiatzaren 28a.

concentracion euskera

Emakumeon kontzientzia handitu egin da prebentzioaren garrantzian, antisorgailuen erabileran, minbizi ginegologikoarekiko kezkan eta abarretan. Aldizkako berrikusketen inguruko Nazioarteko erakundeen eta adituen gomendioek osasun zerbitzu publikoan asistentzia eskaera handitzea ekarri dute. Hala ere, Osakidetzak ez dio eskari horri erantzun ez giza-errekurtsoen ez eta errekurtso materialen aldetik ere.

Osakidetzako arduradunen arabera “bular-minbizien %80a  era egokian ebazten da hasierako estadioetan antzematen bada”. Lepo-minbiziaren kasuan, “sintomarik gabe garatzen den tumorea da eta horregatik orokorrean egoera aurreratuetan antzematen da. Hori dela eta minbizi hau tratatzea zaila da eta jasaten duenaren bizi-itxaropena txikiagotzen du”. Horrez gain “minbizi mota hauek garaiz aurkitzea gaixotasuna sendatzeko modu bakarra” dela aitortzen dute.

osakidetzan ez dago aldizkako berrikusketa ginekologikorik sintomarik gabeko pazienteentzat. Erabaki honek emakumeon osasunarekiko kezka larri eta sakona sorrarazten digu, murrizketa sozialak gero eta bortitzagoak diren honetan, osasun arloan batez ere. E.A.E.-n osasun gastu publikoa B.P.G-aren %5.4a da, Europakoa baino askoz ere baxuagoa, baita Espainiako gastua baino baxuagoa ere, B.P.G.-ko %6.4a dena, Osasun Zerbitzu sozialak eta berdintasunaren Ministerioaren datuen arabera.

Berrikusketak kentzea ezinegona sortzen du emakumeongan. Utero lepoko minbiziaren prebentziorako berrikusketak adin emankorraren hasieratik aurrera egitea eta utero eta mama minbiziarentzako berrikusketak 40 urtetik aurrera egitea  aldarrikatzen dugu. Osasungintza publikoan PREBENTZIOA bermatzeko beharra dagoela ikusten dugu; bai gaixotasunak saihesteko, bai eta gaixotasun hauek ahalik eta lasterren antzemateko eta tratatzeko ere. Izan ere, egungo sistemak gaixotasuna garatuta dagoenean ekiten dio tratamenduari, errekurtso gehiago erabiliz. Aldarrikatzen dugun sistema prebentibo honek, Osakidetzako profesionalei bideratutako formazio feministarekin batera, izaera intimo-sexuleko galderen normalizazioa ahalbidetuko luke, umiliatu edota lotsatuak sentiarazteko beharrik gabe. Zentzu honetan, ezagutzari ekarria egingo lioke, bai eta gure gorputzen inguruko informazio gehiago izateari, osasuntsu nahi eta behar ditugun gorputzak. Emakumeok pairatzen dugun estigma sexualarekin bukatzea ere lagunduko luke. Ez dugu gure gorputzekin inolako negoziorik egin dezaten nahi.

Aniztasun funtzionaldun emakumeok, gaixo asintomatikoak izan hala ez, gure eskubideetan urraketa nabariak pairatzen ditugu, eraikinetan beraietan sartzeko ere arazoak ditugularik, askotan gainontzeko emakumeentzako irisgarriak diren lekuak erabiltzea deuseztatuz. Are, kontsultak ez daude egokituta, esplorazioak egiteko bai altzariei zein ekipamenduari dagokionean.

Ezinbestekoa da osasun arretan, bereziki publikoan, desgaitasun fisiko edota organikodun emakumeon behar espezifikoak kontuan hartu ditzaten, zerbitzua egokitu eta emakume orok aukera berdintasunean erabil dezagun. Izan ere,  Desgaitasundun Pertsonen Osasun Arretarako Dekalogoan lehenengo printzipio gisa azaltzen den moduan, “osasuna eta behar bezalako osasun arreta eraginkorra izatea jendarte demokratiko aurreratuen funtsezko elementua da, oinarri ezinbestekoa baita hiritarren gainontzeko eskubide aitortuak garatu daitezen, bizitza sozial betea eta parte-hartzailea lortzeko. Desgaitasuna duten gizon eta emakumeak ez dira pertsona gaixoak, beste guztiak bezala hiritarrak dira eta osasun arloan bai eta osasun arretan, osasun sistemak agertu daitezkeen berezitasun eta espezialitateak kontuan hartu eta erantzun egin behar die.”

Osakidetzako arduradunek errekurtsoak oso mugatuak direla argudiatzen dute. Hala ere, ez dira hain mugatuak beste gastu ez hain sozialentzako, eta aldiz, badira sexualitate gaietan gure gorputzen gaineko erabakietan, antisortzean eta haurdunaldien borondatezko etetean.

Berriz ere ahalmen ekonomiko gutxiko emakumeak izango gara kaltetuenak.  Osasun publikotik berrikusketak eta tratamenduak kentzean, medikuntza pribatuko kontsultetara jotzen dute hainbat emakumek, ez baitute uko egin nahi beharrezko berrikusketa horiek izateari.

esqueleto

 

Guzti honengatik, emakumeok exijitzen dugu:

  • Aldizkako berrikuste ginekologiko prebentibo eta osoak
  • Antisortze eta Haurdunaldiaren Etete Boluntariorako aukera libre eta doakoa.
  • Aniztasun funtzionala duten emakumeentzako zerbitzu egokituak, irisgarriak eta profesional formatuarekin, behar bezala kalitatezko arreta izan dezaten.
  • Sexualitatearen inguruan informazio, formazio eta heziketa feminista. (Menopausia, harreman sexo-afektiboak, osasun sexual eta birproduktiboa, etab.)
  • Ume, nerabe eta emakumeak artatzen dituzten profesionalentzako formazio feminista.

Emakumeok kalitatezko osasungintza exijitzen dugu emakume OROren eskura egongo dena. Behar guztiei egokitutako osasungintza eta emakume GUZTIONTZAT eskuragarri.

 Asociación de Mujeres “Alaiak” de Mendi Alde – Rontegi

  • Asociación de Mujeres Neba-Neba de Sestao
  • Bagabiltza
  • Centro Cultural de la Mujer de Mamariga (Santurtzi)
  • “Gorantza” Mujeres por la Salud de Santurtzi
  • Fekoor Comisión de  Mujer por la Igualdad
  • “Iretargi” Barakaldoko Emakume Gazteak
  • Portugaleteko Bilgune Feminista
  • “Marimatraka” Santurtziko Talde Feminista
  • “Amaris” Grupo de Mujeres de Trapagaran 
  • “Andere Bidatz” Portugaleteko Talde feminista
  • “Argitan” Centro Asesor de la Mujer de Barakaldo
  • Asociaciones Culturales de Mujeres de Sanfuentes,  Gallarta, Las Carreras EMELKA, Muzkiz, Zierbana y “Las Amigas”  de Portugalete